Op de grens van klei en zand: Twee luchtfoto's van Salland
Laatst kregen we van een bevriend ondernemer enkele luchtfoto's via e-mail toegestuurd. Deze foto's zijn gemaakt vanuit een luchtballon. Het blijft verbazingwekkend hoe klein en nietig onze mensenwereld is van boven af.
Van een luchtfoto leer je veel over het landschap. Deze foto's zijn genomen op de overgang van het rivierenlandschap van de IJssel en het dekzandlandschap van Salland. Zo'n overgangsgebied is vaak het meest interessant.
Op de voorgrond staat een bomenrij. Bomen in Nederland zijn altijd doelbewust aangeplant. Het Nederlandse landschap zit dan ook logisch in elkaar. De logica van het boerenbedrijf. Bomen staan op plaatsen waar het te nat is of weer net te droog. Bomen stonden langs een akker om het vee buiten te houden.
Het landschap is nu kaal. De bomen zijn gekapt omdat ze geen functie meer hebben. De kavels werden groter en er is natuurlijk prikkeldraad. Alleen langs een weg of, zoals hier, langs een wetering zijn de bomen blijven staan.
Kaarsrechte sloten
De weg slingert door het landschap. Een kromme lijn in een verder rationeel verkaveld gebied. In de door de IJssel afgezette klei zijn kaarsrechte sloten gegraven. Het water moest zo snel mogelijk afgevoerd kunnen worden.
De boerderijen liggen schijnbaar willekeurig verspreid. Schijnbaar, ze zijn aangelegd op de hogere delen in dit van oorsprong natte gebied. Dit kan de top van een rivierduin zijn maar ook een dekzandrug die net nog boven de kleiafzetting uitsteekt. De weg slingert van boerderij naar boerderij. Krom is dus korter dan recht!
Verderop, iets ten zuidoosten van de vorige luchtfoto, liggen twee grote rechthoekige kavels, omzoomd door bomen. Dit kan alleen maar een landgoed zijn.
Hier lag vroeger de havezate Hagenvoorde. De gebouwen zijn helemaal verdwenen. Alleen de restanten van de vijver zijn nog overgebleven. Op de foto is deze vijver te herkennen aan, inderdaad, de bomen die er omheen staan.