Molens in Hellendoorn 

In de dertiende eeuw werden er in Nederland voor het eerst windmolens gebouwd. Op het platteland had de adel het alleenrecht om molens te bouwen, waar de bewoners verplicht hun graan moesten laten malen. Maar na het opheffen van de adellijke privileges in 1798, mocht iedereen een molen bouwen. In de negentiende eeuw werden er in Nederland dan ook veel nieuwe molens gebouwd. In en nabij Hellendoorn stonden rond 1850 wel acht molens: Schuilenburg, de Korenaer (tegenwoordig de Hoop), de Lemelermolen aan de Kooiweg, de Hellendoornsche Molen oftewel de Wippe, de Noetselermolen in Nijverdal en de molens in Haarle, Daarle en Marle. Tegenwoordig bestaan alleen de Hoop en de Wippe nog. Van de Noetselermolen rest alleen de stenen voet.

De bouw van de molen

In 1821 diende grutter en landbouwer Jan van Rooy bij de gemeente een aanvraag in tot het bouwen van een molen. Binnen een week diende de gravin Van Rechteren Limpurg een zelfde aanvraag in. Waarschijnlijk was zij bang voor concurrentie met haar Schuilenburgermolen. Het gemeentebestuur verleende de vergunning aan de gravin, hoewel Van Rooy de eerste aanvrager was. Zij liet een molen bouwen op de Wippenbelt, waar de huidige naam van de molen van afgeleid is. In de negentiende eeuw werd de molen in officiële stukken als de Hellendoornsche Molen aangeduid. De gravin verpachtte de molen aan de molenaars van de Schuilenburgermolen, Gerrit Hendrik Lankheet en Hendrikus Broekhuis. Zij zetten er hun knecht Lambertus Konijnenbelt op. Deze bouwde in 1845 de Noetseler molen. In 1839 worden door een windhoos de wieken weggerukt van de as en naast de molen geslingerd.

De periode Ter Horst

In 1844 dient Evert ter Horst een verzoek tot het bouwen van een koren- en pelmolen in de buurtschap Daarle in. Hij is op dat moment werkzaam als knecht op de Schuilenburger molen. Zijn verzoek wordt afgewezen. Kort daarop krijgt hij echter zijn kans, als dominee Bolks met zijn volgelingen naar Michigan vertrekt. Ook de Lankheets vertrekken en waarschijnlijk wordt Evert ter Horst dan molenaar op de Hellendoornsche Molen. De gravin verkoopt de molen in 1856 aan Gerrit Olthof, bakker en tapper. Deze doet de molen vier jaar later over aan Evert ter Horst zelf.

De brand 

In 1870 brandde de molen af. Blijkbaar is hij weer opgebouwd, want in 1881 werd hij verkocht door Evert ter Horst. Twee jaar later kocht de echtgenote van molenaar Gerrit Jan Groote Wolthaar de molen. Zij woonden schuin tegenover de molen. Een jaar later vertrokken zij uit Hellendoorn, nadat zij de molen en het huis verkocht hebben aan Gerrit van der Worp. Deze was getrouwd met Janna Lubbers en had vier kinderen. Gerrits broer Evert woonde bij hen in en hielp mee in de molen.

Verdriet bij de molen 

Gerrit overlijdt in 1888 op de jonge leeftijd van 28 jaar. Uit de inventaris die een jaar later is opgemaakt blijkt dat het jonge gezin zich diep in de schulden had gestoken om de molen met erf en het huis schuin tegenover de molen te kopen. Weduwe Janna Lubbers huwde in 1889 met Albertus Boom, een molenaar uit Hattem. Ze krijgen twee dochtertjes, die al heel jong overlijden. Een lang huwelijk is hen ook niet beschoren, want reeds in 1898 overlijdt Janna. Albertus Boom huwde in 1905 met Hendrikje Haar. Ze krijgen drie kinderen. Dit is het eerste molenaarsgezin waarvan we foto's hebben, waarop ze poseren bij de molen.

Kort voor het overlijden van Boom in 1918 werd er een acte voor de notaris gepasseerd, waarin de kinderen van Van der Worp hun rechtmatige erfdeel kregen. Vervolgens kochten de twee oudste zonen van Gerrit van der Worp in 1919 de molen van de erven Boom. Zij zetten het bedrijf van hun vader voort. De oudste, Evert Jan, werd molenaar, en de tweede, Jan, was toen al winkelier aan Dorpsstraat 34. Evert Jan bouwde een huis bij de molen. In 1993 werd dit pand afgebroken en werd het huidige huis aan Ommerweg 15 neergezet.

De twintigste eeuw 

In 1925 verkoopt van der Worp de molen aan molenaar Johannes Wilhelmus Fakkert uit Hoonhorst. Ook deze is afkomstig uit een molenaarsgeslacht. Zijn broer Bernardus Albertus kwam mee om hem te helpen, en later kwam er ook nog een zuster over. In 1927 kwam er elektrische aandrijving en was de molen niet meer afhankelijk van de wind. Er kon vanaf dat moment regelmatig gemalen worden. In de jaren '50 van de vorige eeuw waren de coöperaties erg machtig. De molen van Fakkert behoorde niet tot de coöperatie, maar wist toch het hoofd boven water te houden. In 1963 werd het gaande werk aan de molen van Welsum verkocht. Van 1980 tot 1995 runde zoon Anton Fakkert een dierenspeciaalzaak. De molen was toen al niet meer als zodanig in bedrijf en raakte allengs meer in verval.

De restauratie 

In 1997 koopt Gerrit Dirk Harmsen Gzn. de molen en de grond. Hij verkoopt de molen door aan de huisartsen Frederik de Ruiter en Bernarda Heslinga. Zij bouwen naast de molen een gezamenlijk praktijkpand, in de stijl van de voormalige loodsen. In 1999 dragen zij molen en erf over aan de Stichting De Helderse Moln. In opdracht van deze stichting is de molen gerestaureerd. Door de aanwezigheid op deze plek van onder andere de huisartsen, verloskundigen en psychiater speelt de molen tegenwoordig weer een centrale rol in het dorpsleven.

Informatie: Stichting De Helderse Moln, Steef Haveman (secretaris stichting Helderse Moln ) 0548 65 64 65 .