Molens in Overijssel

In samenwerking met de Stichting De Overijsselse Molen bieden wij u een compleet overzicht van alle molen in Overijssel. In het linkermenu vindt u een link naar elke molen.

Molentypen en molenfuncties in Overijssel

Als er gesproken wordt over molens in Nederland, denkt bijna iedereen in eerste instantie aan windmolens. Maar het begrip 'molens' is meer omvattend. Naast windmolens zijn er ook watermolens en rosmolens. In Overijssel vindt u bijna alle soorten molens die u in Nederland tegenkomt. Behalve in landschappelijk opzicht is Overijssel ook met molens dus een afspiegeling van wat er aan molens nog aanwezig is in Nederland. De voorkomende typen zijn de standaard-, stelling-, belt-, berg-, en spinnekopmolen, de grondzeiler en tjasker, alsmede onderslag- en bovenslag watermolens en bovendien een rosmolen, maar ook als enige in Nederland een horizontale windmolen.

De meeste windmolens behoren tot de categorie korenmolen maar ook een enkele pelmolen. Bovendien kent Overijssel vier oliemolens en drie houtzaagmolens die door wind of water worden gedreven. Bij watermolens is sprake van een bredere inzet. In vroeger dagen werden zij behalve voor het malen van koren veel gebruikt bij de fabricage van papier, maar ook voor het uitpersen van koolzaad of het malen van cichorei. De rosmolen die niet door water of wind werd aangedreven maar door paardenkracht, werd eveneens ingezet voor het malen van koren tot meel. Heel anders ligt de functie van poldermolens (spinnekop) en tjaskers. Deze worden ingezet bij het beheersen van de waterhuishouding. In feite malen zij water echter met behulp van een vijzelas. In deze rij kan worden toegevoegd een horizontale windmolen (in een horizontaal vlak draaiende "wieken") met vijzelas. Tot slot is er nog de turbinemolen die in onze provincie uitsluitend nog gebruikt worden om electriciteit op te wekken. Dat gebeurt met behulp van water zoals bij De Haandrik. Eigenlijk zijn dit de moderne geperfectioneerde watermolens met een horizontaal waterrad als opvolgers van de gewone watermolen.

Overigens bestaan binnen de verschillende categorieën nog weer onderverdelingen. Bij windmolens is sprake van een hoofdverdeling in grondzeilers en stellingmolens en bij watermolens in bovenslag- en onderslag-watermolens.

Neem ook een kijkje bij de molens van de WOT. De WOT wil een bijdrage leveren aan de positieverbetering van sociaal en economisch zwakkere bevolkingsgroepen in ontwikkelingslanden.