De Overijsselse Molendag: Kansen en bedreigingen

De Westermolen in Dalfsen behoort al generaties lang tot de sky-line van de gemeente en dat moet in de toekomst ook zo blijven. Daar mogen zelfs de nieuwbouwplannen aan en rond het gemeentehuis geen verandering in brengen. Het bestuur en de medewerkers van de molen maken zich sterk voor dit standpunt en willen dat in het tweede weekeinde van september nog eens nadrukkelijk demonstreren door de molen letterlijk in de schijnwerpers te zetten.

Ook bij duisternis zal dan van verre dit fraaie monument van vroege industrialisatie al zichtbaar zijn. Op 10 september wordt het belang van de Westermolen extra benadrukt doordat de molen als één van drie molens in Overijssel centraal staat bij de opening van de jaarlijkse Overijsselse Molendag.
Opnieuw is de Stichting “De Overijsselse Molen” (SOM) erin geslaagd een Overijsselse Molendag te organiseren. Deze molenmanifestatie wordt dit jaar voor de dertiende keer gehouden. Ongeveer 60 molens in Overijssel zijn die dag voor het publiek geopend. Molenaars demonstreren het oude molenaarsambacht, er wordt informatie verschaft over alles wat met molens te maken heeft en in veel gevallen zijn er publieksactiviteiten in en rond de molen zoals demonstraties malen, pannenkoeken bakken, touw slaan, steen billen, oud Hollandse spelen, oude ambachten, videopresentaties van olie slaan en gerst pellen en de verkoop van tal van producten als meel, jam, honing en mosterd.

Bij de Bolwerksmolen in Deventer bestaat de mogelijkheid om voorlopig voor het laatst getuige te zijn van een zaagdemonstratie want de molen gaat voor een ingrijpende restauratie voor een jaar dicht. In de Vilsterse molen is een expositie opgezet over heden en verleden van het landgoed Vilsteren, bij De Star in Balkbrug wordt het hele proces getoond van korenschoof –dorsmachine – kafmolen – strovlechten – malen en bakken en bij De Passiebloem in Zwolle is onder meer een uniek werkend model van een stoomoliefabriek te bewonderen.

De Werkgroep Overijsselse Molendag van de SOM probeert elk jaar in september de publieke aandacht te vragen voor het molenbezit van Overijssel. De stichting is een niet -gesubsidieerde vrijwilligersorganisatie met weinig of geen overheidssteun. Een breed draagvlak onder het publiek is noodzakelijk om op te kunnen komen voor het belang van de molen als cultureel erfgoed. Bij de ongeveer 60 molens in de provincie komen bijna alle molentypen voor die in Nederland bekend zijn. De meeste Overijsselse molens verkeren inmiddels in een maalvaardige staat en het bestuur van de SOM probeert dit samen met de molenaars en de besturen van plaatselijke stichtingen zo te houden of nog verder te verbeteren. Tijdens de Overijsselse molendag kan het publiek zich zelf van de resultaten overtuigen.

In een parallelprogramma wordt de Overijsselse Molendag op drie molens tegelijk officieel geopend, te weten op de Westermolen in Dalfsen, De Korenbloem in Haaksbergen en De Hoop In Almelo. Vanaf 10.30 uur houden daar gedeputeerden van de provincie, vertegenwoordigers van het gemeentebestuur, de SOM , het Gelders Overijssels Bureau voor Toerisme of het Gilde van Vrijwillige Molenaars afdeling Overijssel korte toespraken en wordt vervolgens de vang gelicht als symbool voor de opening van de Molendag.

Vanuit de Westermolen in Dalfsen wordt ook een link gelegd naar de molenstompen/rompen van Massier en Fakkert in Nieuwleusen en Hoonhorst waar het uiteindelijke doel is een maalvaardige stellingmolen in ere te herstellen.. Vrijwilligers zijn al enige tijd bezig om daar weer wat leven in de brouwerij te brengen. Bij de Westermolen wordt na de officiële opening door gedeputeerde J. Kristen op 10 september een programma geboden met onder meer demonstraties touwslaan,, een brunch, kniepertjes bakken, broodjes bakken voor kinderen, Nieuwleusen en Hoonhorst en een tocht met oldtimers naar beide locaties in Nieuwleusen en Hoonhorst .

In Haaksbergen worden de vele vrijwilligers zoals gezegd eens extra in het zonnetje gezet want zij hebben een jubileum te vieren waarbij bezoekers welkom zijn. Er wordt verder onder meer een demonstratie malen gegeven, er zijn rondleidingen, er wordt gratis cake of poffertjes verstrekt, er is koffie en limonade, er worden oud – Hollandse spelen gedemonstreerd en een demonstratie bloemschikken gegeven. Ook wordt bekeken of retourtjes naar de oostendorper molen mogelijk zijn.

In Almelo dreigt een situatie te ontstaan waarbij de vang niet kan worden gelicht. In juli moesten de wieken van de molen worden gehaald omdat als gevolg van lasbreuken de wieken - net als onlangs in Kinderdijk – spontaan kunnen afbreken. Getracht wordt het euvel tijdig te herstellen. Dat een ongeluk zelden alleen komt blijkt ook hier want anderhalve maand eerder is een restaurant dat aan de entree tot de molen staat door brand verwoest. Bestuur en medewerkers houden zich vast aan de naam van hun molen: De Hoop.

Bij de opening in Almelo wordt ook het boek gepresenteerd dat Henny Rutgers heeft geschreven over de historie van de ongeveer 30 wind – en watermolens die Almelo ooit heeft bezeten. Het programma in Almelo wordt opgeluisterd door de folkloristische groep De Brookmoat’n en dezelfde middag wordt ook het tienjarig jubileum van de gerestaureerde molen herdacht.
Iedereen die (opnieuw) kennis wil maken met dit specifieke element uit Nederlands culturele erfgoed is op zaterdag 10 september welkom.

Voor nadere informatie:
P.R.v.d.Molen
Voorz. Werkgroep Overijsselse Molendag
Begoniastraat 17
7601 AA Almelo
Tel/fax: 0546 – 82 49 59
e-mail: eurocamping-molen@hetnet.nl