| |
Natuurvorser
waakt over Twents beekdal
Het
Springendal van Staatsbosbeheer in Noordoost-Twente is één van de zeven
gebieden in Nederland waar een beeld in de natuur wordt onthuld als eerbetoon
aan de nestor van de Nederlandse natuurbescherming: prof. Dr. Victor Westhoff.
De andere locaties zijn: Meijendel bij Den Haag, de verbrande Pan bij Bergen, de
Boschplaat op Terschelling, het Korenburgerveen bij Winterswijk, het Geuldal in
Zuid-Limburg en de Botanische Tuin van de Universiteit van Nijmegen.
20
juni is de gedenkwaardige dag op het Springendal. Fons Eysink van
Staatsbosbeheer, Marcel Horsthuis van de provincie Overijssel en Jan
Brunninkhuis van Hoeve Springendal zijn gezamenlijk gastheer en laten vier
inleiders aan het woord die zich hebben laten inspireren door Victor Westhoff.
André Jansen weet met de inhoud van oude veldboekjes een schat aan informatie
bloot te leggen over historie en toekomst van gebieden. Geert Euverman poogt
dichterlijke wetenschap streekeigen te maken. Anton Stortelder zoekt naar nieuwe
wegen door van vertrouwd beheren te kiezen voor vernieuwd proberen 'Boeren voor
natuur'. Joop Schaminée, de schrijver van het begeleidende boek 'Beelden in de
natuur' (uitgave KNNV) ziet botanisch de rijkste gewesten van ons land als
rijkdom in meervoud: Noordoost-Twente en Zuid-Limburg. Nettie Westhoff-de
Joncheere en Jan Brunninkhuis, de boer die zijn melkkoeien verruilde voor
natuurontwikkeling en recreatie, onthullen samen het beeld ter nagedachtenis aan
Victor Westhoff.
Bijna
zestig jaar geleden streken Victor Westhoff en zijn vrouw Nettie Westhoff-de
Joncheere op precies dezelfde plek in het Springendal neer, waar nu het monument
staat, om de natuur te onderzoeken in de geest van het onderschrift bij het
bronzen beeld van de natuurvorser:
Hij observeert
Hij beschrijft de natuur
De natuur in al haar verscheidenheid
Telkens weer
Hij volgt de natuur
Vanaf
de rand is daar het beekdal in één oogopslag te overzien. Een lust voor het
oog. De kleur groen in alle mogelijke schakeringen. Hier en daar een bloem en de
schittering van een snel stromende beek. Een bankje, een bruggetje, een
wandelroute nodigt de bezoeker uit om met volle teugen te genieten. De
bronnenroute leidt langs de Kleine bronvijver en over het bruggetje langs
zompige plaatsen waar Dotters en Goudveil in de meimaand uitbundig zijn. Het
zijn de locaties waar Victor en Nettie meer dan een halve eeuw geleden de natuur
onderzocht hebben. Zorgvuldig werden daarbij de plantensoorten en hun
hoeveelheden genoteerd. Die omgeving is voor Victor Westhoff ongetwijfeld de
inspiratiebron voor het volgende gedicht geweest:
Sprengendal
Uit goudiggroen kussen
welt vloeiend water,
glinsterend tusschen
knisterend mos;
in honderden lussen
wringt het zich los -
een flonkering later
zenden de russchen
het jonge geklater
streng in het bosch
De
Twentse beekdalen werden door de Westhoffs in de jaren veertig uitvoerig
onderzocht en beschreven, waardoor de aandacht op de aanwezige natuurwaarden
gevestigd werd. In vele gevallen een belangrijke aanzet tot bescherming en
aankoop van bijzondere natuurterreinen zoals de drie bekendste beekdalen van
Noordoost-Twente: Hazelbekke, Dal van de Mosbeek en Springendal, eigendom van
even zovele natuurbeschermingsorganisaties respectievelijk; Natuurmonumenten,
Landschap Overijssel en Staatsbosbeheer.
Terreinbeherende
organisaties, maar ook beleidsorganisaties zoals de provincie hebben de behoefte
om de natuur te volgen -te monitoren- om de effectiviteit van hun doelen en
inspanningen te meten in het kader van natuurbehoud, -herstel en -ontwikkeling.
Staatsbosbeheer heeft inmiddels een uitvoerig programma om de natuur te volgen.
Zowel met proefvlakken als transecten worden ontwikkelingen gevolgd. Ook andere
organisaties gaan daartoe steeds vaker over. Het levenswerk van Victor vindt
navolging.
| |
|